TEAMONTWIKKELING

door PVSO
EXPERTISE / TEAMONTWIKKELING / ONTWIKKELEN

Een team is meer dan een groep mensen. Om een goed functionerend team te worden moet er sprake zijn van:

Gezamenlijke taak, opdracht of ambitie

Onderlinge (taak)afhankelijkheid

Gedeelde werkstandaarden

Lerende cultuur

Aanvullende kwaliteiten

Respect, vertrouwen en samenwerking

Goede communicatie

Heldere taakverdeling

Veel situaties binnen het onderwijs vragen om teamwork. Het creëren van doorgaande leerlijnen voor leerlingen, opzetten en uitvoeren van goed toets beleid, projectenwerk of vak integratie, ontwerpen van (een deel van) een nieuw curriculum bijvoorbeeld. Maar ook het organiseren en begeleiden van een excursie of een werkweek. Of het gezamenlijk zorgen voor een pedagogische bedding voor leerlingen of studenten, zodat er een positief leerklimaat is en blijft. Eigenlijk is onderwijs per definitie teamwork. Toch is dat binnen veel onderwijsorganisaties (nog) niet vanzelfsprekend.

Wij werken in de praktijk met allerlei teams binnen de schoolorganisatie: Managementteams, docententeams, OOP teams en vakgroepen of secties.


Praktijkvoorbeelden

Wij hebben expertise op het gebied van teamgericht werken, en voeren opdrachten uit vanuit verschillende rollen:

Adviseren bij het inrichten en implementeren van teamgericht werken

Praktijkvoorbeeld

Vraag opdrachtgever: wij willen verantwoordelijkheden lager in de organisatie leggen en denken dat het werken met teams daarbij belangrijk is. Maar onze teams zijn nogal groot en het lukt onvoldoende om docenten aan het roer te krijgen.

Aanpak: een conferentie gehouden met alle leidinggevenden rondom het thema ‘werken in teams’, om dezelfde beelden en taal te krijgen hierover.

Daarna met de verschillende ‘afdelingen’ onderzocht welke mensen samen zouden kunnen werken aan een gezamenlijke opgave, waarbij ze voldoende bevoegdheden en ruimte krijgen om zelf invulling te geven aan die opgave, binnen duidelijke kaders.

En een model ontworpen voor samenwerking tussen de verschillende teams, met een jaarkalender en gezamenlijke leermomenten.

Verschillende teamleiders/schoolleiders/LC-LD docenten opgeleid in het ontwerpen en begeleiden van lerende bijeenkomsten. Trainingen gegeven in het voeren van professionele gesprekken en teambijeenkomsten begeleid of via ‘coaching on the job’ de teamleiders/LC-LD docenten begeleid bij de ontwerp en uitvoering van bijeenkomsten.

Training voor leidinggevenden ‘leidinggeven aan je team’

Deze training bestaat uit een theoretisch kader over het kijken naar teams en teamontwikkeling om op basis hiervan het eigen team te kunnen analyseren. Hierbij maken we gebruik van verschillende teamscans. Leidinggevenden leren hoe ze een proces kunnen ontwerpen om tot verbetering te komen met hun team. We bespreken verschillende interventies die kunnen leiden tot effectiever teamwork. Daarbij kunnen interventies gericht zijn op teamsamenwerking of op teamleren. De deelnemers maken video opnamen van het werken met hun team en selecteren fragmenten om te bespreken in de training. Deze fragmenten geven veel ingangen om te oefenen met verschillende situaties, die deelnemers als lastig ervaren. Daarbij leren ze, aan de hand van een interventiemodel om effectieve interventies te kiezen en uit te voeren.

Coaching on the job bij teams die iets te ontwikkelen hebben

Praktijkvoorbeeld

Vraag opdrachtgever: kun je helpen om het nieuwe VMBO te ontwikkelen, samen met onze teams?

Aanpak: starten met een team dag per afdeling, waarbij de vraag centraal staat: welke nieuwe werkpraktijk willen wij ontwikkelen en wat zijn onze werkstandaarden daarbij? Essentieel van zo’n dag is dat er gewerkt wordt aan visie ontwikkeling en conceptualisering. Door middel van gestructureerde dialoog over het hart van het onderwijs ontstaat er energie, inspiratie en overeenstemming over het fundament van het nieuw te ontwikkelen onderwijs. Op basis van deze werkstandaarden en onderwijsprincipes kunnen verschillende werkgroepen aan de slag om – binnen heldere kaders – zaken uit te werken en tot ontwikkeling te brengen. Wij structureren het proces en richten het zo in, dat er kor cyclisch gewerkt wordt aan concrete opbrengsten en er regelmatig momenten zijn, waarbij vraagstukken en dilemma’s besproken kunnen worden in en tussen de teams en tussen de verschillende hiërarchische lagen.

Begeleiding van teams die vastlopen in de samenwerking

Praktijkvoorbeeld

Vraag opdrachtgever: dit team loopt niet goed; er zijn problemen in de samenwerking tussen team en teamleider en er zijn serieuze problemen rondom de kwaliteit van het onderwijs.

Aanpak: Een analyse gemaakt van de situatie door middel van korte interviews met alle teamleden, inclusief teamleider en het observeren van een vergadering. Deze analyse is teruggekoppeld aan het hele team en de opdrachtgever, inclusief een plan van aanpak. De aanpak bestond uit een aantal onderdelen:

  • één trainingsdag met het hele team (over communicatie, feedback, samenwerking en besluitvorming, waar verbeterpunten zijn benoemd om in praktijk te brengen)
  • coaching on the job, tijdens 3 teambijeenkomsten, waarbij de verbeterpunten actief in de praktijk zijn gebracht
  • 5 coachgesprekken met de leidinggevende, gericht op het leidinggeven aan het team.
  • één trainingsdag met het hele team (over collectieve ambitie, visie op het onderwijs en doelen voor kwaliteitsverbetering, inclusief concreet verbeterplan)
  • coaching on the job, tijdens nog 3 teambijeenkomsten, waarbij gewerkt is aan de verbeterdoelen in werkgroepen.
  • Eindevaluatie met het team en de opdrachtgever.

Wilt u hier praktijk van maken?

Neem met ons contact op!